Czynnikami f i z Y

Czynnikami f i z Y c z n y m i, n i e z a l e ż n y m i o d g ę s t o ś c i P o P u l a c j i, wpływającymi na liczeb- ność są przestrzenne warunki siedliska, wyznaczające „poziom” ilościowy populacji oraz przeciętne warunki klimatyczne i sezonowość. Należy jednak zauważyć, że ostrej granicy między obu kategoriami czynników, zależnymi od zagęszcze- nia (przeważnie biotycznymi) a fizycznymi, nie da się przeprowadzić, chociażby z tego względu że prze- strzenne warunki siedliska najczęściej ściśle splatają się z podstawowymi zasobami pokarmowymi, a także warunki klimatyczne chwilowe’ i sezonowe zmieniają swe wartości w stosunku do poszczególnego osobnika, w zależności’ od gęstości populacji. Jedynie gwałtowne i wielkie odchylenia klimaty- czne w postaci huraganów, powodzi, opadów, nad- miernej suszy, upałów itp. „klęsk żywiołowych” mogą wywoływać, niszczycielskie wpływy niezależnie od zagęszczenia populacji; czynniki’ te ‚nie są regulato- rami ilościowymi przeciętnego stanu jak poprzednie. Zmiany liczebności p o p u l a ~ j i w c z a s i e, ukła- dają się w bardzo ciekawy schemat, który wykazuje duże podobieństwo w różnych grupach systematycz- nych, od najniższych do najwyższych. Wprowadzona drogą aklimatyzacji czy spontanicznie w nowe ko- rzystne warunki środowiska, populacja liczebnie wżrasta, ale z początku powoli (faza w zros t u d,o d a t n i e g o), następnie – bardzo szybko (faza l o g a r y t m i c z n a), po czym, w miarę wzrostu „opo- ru” środowiska, jej liczebność maleje (faza w z r o s t u u j e m n e g o), by w końcu osiągnąć stan względnej równowagi czyli poziomu n a s y c o n e g o (carying capacity), wahającego się w granicach ograniczonych w porównaniu z teoretycznie maksymalnymi zmia- nami liczebności. [patrz też: , , ]